sgkrehber.com

2021 yılında yürürlüğe giren Tasarruf Tedbirleri’ne ilişkin 2021/14 No.’lu Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile kariyer meslek mensupları büyük bir mağduriyet yaşamış ve halen de yaşamaktadır. Kamu Denetçiliği Kurumunun vermiş olduğu son karar ile tünelde küçük de olsa bir ışık göründü.

Kamu Denetçiliği Kurumu’nun 2026/8782 sayılı başvuru hakkında verdiği 10.08.2026 tarihli karar her ne kadar tavsiye kararı olsa da önemli bir adım olduğunu belirtmemiz gerekiyor. Belediye kararı uygulamayabilir. Bu durumda yargı süreci başlayacaktır.

Tasarruf Tedbirleri’ne ilişkin 2021/14 No’lu Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde torba kadro uygulamasına ilişkin olarak; “14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinin (B) bendine göre yapılacak atamalar sadece yönetici kadroları (şef dahil) ile sınırlı tutulacak, yönetici kadroları dışındaki kadrolara anılan bent çerçevesinde atama yapılmayacaktır.” ifadelerine yer verilmiştir.

Genelgeye göre şefler yönetici kadrosunda kabul edilerek torba kadro uygulamasından yararlandırılırken kariyer uzman ve müfettiş kadrolarında bulunanlar yararlandırılmamaktadır. Daha önceki yazılarımda bu konuyu detaylı bir şekilde açıklamıştım. Yine Genelge ile oluşan mağduriyet aylık olarak yaklaşık 11.887 TL’dir.

Kariyer meslek mensupları için önemli bir adım atan Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK) tarafından verilen tavsiye kararına ilgili kurumun uymasını ve kariyer meslek mensuplarının yaşadığı mağduriyetlerin giderilmesini bekliyoruz.

Bu karar yalnızca bir müfettişin mağduriyetinin giderilmesi açısından değil, tüm kariyer meslekler açısından emsal teşkil etmesi bakımından da son derece önemlidir. Kamu kurumları KDK’nın tavsiye kararını dikkate alarak gerekli işlemleri gerçekleştirirse kimse niçin böyle davrandın demeyecektir. Bize göre KDK’nın kararı uygulanmalı ve kariyer meslek mensuplarının mağduriyetleri sona erdirilmelidir.

3600 ek gösterge düzenlemesi ile ek göstergeleri 2200 veya 3000 olanların ek göstergelerinin 3600’e çıkarılması emekli maaşı ve ikramiyesine çok büyük etki etmiştir. Bu kapsamda mühendis ve mimarların ek göstergesi de 3600’den 4200’e çıkarılmıştı. Ancak bu artışın emekli maaşına etkisi çok düşük olmuştur.

Örnekle açıklamak gerekirse ¼ derece ve kademedeki 25 yıl hizmeti olan bir mühendisin emekli aylığı 46.715 TL’den 47.499 TL’ye çıkarken emekli ikramiyesi de 1.408.011,50 TL’den 1.431.644 TL’ye yükselmiştir. Aynı durumdaki hemşirenin emekli aylığı 38.482 TL’den 47.499 TL’ye yükselmişken, emekli ikramiyesi 1.159.868TL’den 1.408.011,5 TL›ye yükselmiştir.

Her iki unvandaki emekli maaşındaki ve emekli ikramiyesindeki artışı kıyasladığınızda ortaya çıkan adaletsizliği izaha gerek yoktur diye düşünüyoruz. Çünkü rakamlar bunu adeta haykırıyor. İster istemez ortaya çıkan bu adaletsizliğin giderilmesi yönündeki talepler yükselmeye başlamıştır.

Benzer şekilde genel müdür yardımcısı ve eşiti görevlerin emekli ikramiyesinde de dengesizlik yaşanmaktadır. Yani aynı durumda olan bir hemşire 1.159.868TL emekli ikramiyesi alırken bir genel müdür yardımcısı 1.408.011,50 TL emekli ikramiyesi almaktadır. İşçilerin aldığı kıdem tazminatı ile memurların emekli ikramiyesine ise hiç girmeyelim. Bu nedenle emekli maaşı ve ikramiyesinde yaşanan dengesizliğin düzeltilmesi gerektiğini düşünüyorum.

2022 yılında 5434 sayılı Kanun’a eklenen 85’inci madde ile 3600 ek göstergeden yararlanamayan bir kısım emekli personele her ay ilave olarak 1.200 TL ödenecektir. Bu ödeme maktu olup maaş artışları ile artmamaktadır. Nitekim daha önce de 100 TL olarak ödeme yapılmaktaydı. Ancak 2022 yılından beridir bu tutar sabit kalmıştır.

Buna göre Millî İstihbarat Hizmetleri ve Emniyet Hizmetleri Sınıfına dâhil kadrolar ve Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı’na mensup subay, astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlar, 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu’nun geçici 32’nci maddesi uyarınca araştırmacı unvanlı kadrolara atananlar ile çarşı ve mahalle bekçisi kadro unvanı esas alınarak emekli/yaşlılık aylığı veya malullük aylığı ödenenlerden aylık bağlanmasına esas ek göstergeleri 3600 gösterge rakamının altında olup aylıkları ile birlikte makam tazminatı ödenmesine hak kazanamamış olanlara, her ay aylıkları ile birlikte 1.200 TL tutarında ilave ödeme yapılacaktır. Bu kapsamında ilave ödemeden yararlananlar ek 81’inci madde hükümlerine göre ayrıca yapılan 100 TL tutarındaki ilave ek ödemeden yararlanamayacaklar.

Bu kanun hükümlerine göre emekli aylığı bağlanmasından sonra sosyal güvenlik destek primi ödemek suretiyle çalışanlar dahil herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olarak çalışanlara bu ödeme yapılmaz.

Bu düzenleme ile 3600 ek göstergeden yararlanamayan güvenlik personeli emeklilerine 1.200 TL ilave ödeme yapılırken 3600 ek göstergeden yararlanamayan eğitim, sağlık ve din hizmetlerinde çalışanlar için böyle bir düzenleme yapılmamıştır.

İşte bu tür düzenlemeler, uzun vadede sorun oluşturabilmektedir. Hem personeller arasında ayrımcılık oluşturmakta hem de sabit ödeme bir süre sonra enflasyon nedeniyle anlamsız hale gelebilmektedir. Nitekim 5434 sayılı Kanun›un ek 81›inci maddesi gereğince güvenlik personelinden emekli olanlara her ay ödenen 100 TL tutarındaki ödeme anlamsız hale gelmiştir. Çünkü yürürlüğe girdiği tarihten itibaren hiçbir artış yapılmamıştır. Benzer durum 1.200 TL tutarındaki ödeme için de yaşanmaya başlamıştır.